Het mechanisme van de ‘wisdom of crowds’ is mooi. Het is soms verbazingwekkend hoe accuraat een grote groep mensen kan inschatten wat een bepaalde waarheid is. Hang een koe aan een grote haak, laat passanten raden hoeveel het beest weegt en de kans is groot dat het gemiddelde van alle schattingen heel dicht in de buurt van het echte gewicht komt. Sterker nog, de schatting van de groep is beter dan die van experts. Het was Francis Galton (1907) die het eerst dit verschijnsel beschreef. James Surowiecki schreef er een boek over (Wisdom of Crowds).
Maar zijn groepen wel zo slim? Een groep Zwitserse wetenschappers deed een interessant onderzoek. Zij lieten 144 studenten van de Technische Hogeschool in Zürich, geïsoleerd van elkaar, schatten wat het antwoord was op een aantal vragen. Bijvoorbeeld hoe lang de grens tussen Zwitserland en Italië is, of hoeveel immigranten Zürich telt. En wat bleek? Zolang de studenten volledig onafhankelijk van elkaar hun schattingen mochten geven kwamen zij heel dicht bij de waarheid.
Maar daarna kregen de studenten inzage in elkaars antwoorden en mochten ze de door hen gegeven schattingen aanpassen. Daar maakten ze gebruik van, en al snel bleek dat velen elkaars schatting overnamen zonder eigenlijk te weten waarom. De slimmen gingen de dommen volgen, de diversiteit van de groep werd gedempt zonder dat de collectieve fout werd verbeterd. De Zwitserse wetenschappers noemen dit het ‘effect van de sociale invloed’. Conclusie: overleg in een groep verkleint de wijsheid ervan.
Dat is een bijzondere conclusie, in een tijd dat de hele wereld met elkaar verbonden is. Meningvorming zonder dat je blootstaat aan een sociale invloed is tegenwoordig erg moeilijk. Iedereen is met elkaar verbonden, dagelijks stromen de aanmeldingen van Twitter-volgers binnen, word je uitgenodigd om te LinkedInnen of te Facebooken en voor dat je het weet, ben je verstrikt in een web van een groep waar de collectieve domheid hoogtij viert.
Prachtig, die sociale media, maar de wisdom of crowds kunnen we ten grave dragen. Het is mooi, dat netwerk, maar laten we zo slim zijn om vooral origineel te blijven denken (bron: Joost Steins Bisschop, FD)
Filed under: Uncategorized | Leave a Comment »
